Radio Holiday, jedna z około 80 stacji dostępnych w berlińskim eterze DAB+, rezygnuje z miejsca w multipleksie na kanale 7B. Niemiecki regulator ogłosił konkurs na zwolnioną przepustowość. Wśród sześciu kandydatów znalazł się podmiot z Polski, którego obecność na liście może zaskakiwać.
W październiku Medienanstalt Berlin-Brandenburg (mabb) ogłosiła konkurs, a dwa tygodnie później opublikowała listę wnioskodawców ubiegających się o miejsce w multipleksie. Do regulatora wpłynęło sześć zgłoszeń. Tylko jedno z nich wyróżnia się polską formą prawną – „spółka z ograniczoną odpowiedzialnością”. W dokumentach pojawia się adres przy placu Bankowym w warszawskim Śródmieściu, w budynku dawnego Hotelu Saskiego.
Chodzi o BBC News sp. z o.o., polską spółkę BBC, która wspólnie z British Broadcasting Corporation ubiega się o miejsce dla programu BBC World Service.
BBC i prawne wątpliwości po Brexicie
Obecność polskiej spółki na liście kandydatów rodzi pytania o status prawny nadawcy. BBC World Service jest brytyjskim serwisem informacyjnym, a jego działalność w Niemczech trzeba rozpatrywać w kontekście przepisów dotyczących miejsca siedziby podmiotu ubiegającego się o koncesję.
Niemiecki traktat o mediach (Medienstaatsvertrag, MStV), którego nowe przepisy obowiązują od 1 grudnia 2025 roku, przewiduje, że koncesji nie można udzielić nadawcom, którzy nie mają miejsca zamieszkania lub siedziby w Niemczech, innym państwie członkowskim Unii Europejskiej albo państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego. Wielka Brytania, po wystąpieniu z Unii Europejskiej, nie należy już do tej grupy państw.
Istotne są również ograniczenia dotyczące podmiotów publicznych. Przepisy wykluczają co do zasady udzielanie koncesji osobom prawnym prawa publicznego, ich przedstawicielom ustawowym i osobom zajmującym stanowiska kierownicze, a także partiom politycznym i stowarzyszeniom wyborców. Odpowiednie ograniczenia obejmują również zagraniczne organy publiczne i państwowe. Wyjątki przewidziano między innymi dla kościołów i szkół wyższych.
W przypadku BBC kluczowe może więc okazać się to, jaki podmiot formalnie ubiega się o miejsce w multipleksie i na jakiej podstawie prawnej zamierza prowadzić emisję. Wniosek złożony przez BBC News sp. z o.o. wskazuje na udział polskiej spółki, której siedziba znajduje się w państwie członkowskim UE. Sam fakt jej obecności na liście kandydatów nie przesądza jednak o spełnieniu wszystkich wymogów ani o przyznaniu miejsca.
BBC World Service jest już obecne w berlińskim eterze. Program można odbierać na częstotliwości 94,8 MHz FM z nadajnika na wzgórzu Schäferberg w zachodniej części miasta. Stacja korzysta tam z mocy 4 kW. Koncesję na nadawanie analogowe przyznano w 2021 roku, a więc już po Brexicie. Przypadek ten pokazuje, że kwestia prawnego statusu brytyjskiego nadawcy w Niemczech nie jest nowa.
Sześciu kandydatów do jednego miejsca
BBC World Service nie jest jedynym programem ubiegającym się o miejsce w multipleksie. Wśród pozostałych wnioskodawców znajdują się zarówno stacje skierowane do konkretnych społeczności językowych, jak i projekty muzyczne.
Radio Golos Berlina kieruje swoją ofertę do rosyjskojęzycznych mieszkańców Berlina i Brandenburgii. W programie znajdują się wiadomości lokalne, niemieckie i międzynarodowe, audycje publicystyczne, rozmowy ze słuchaczami na żywo oraz autorskie programy prowadzących. Nadawca deklaruje, że w ciągu godziny stacja dociera średnio do 37 tys. słuchaczy.
THE MOOVE – Das Leben im Rhythmus to z kolei projekt nowego programu radiowego, zgłoszony przez spółkę przedsiębiorców Audio Werk Digital. Na etapie konkursu przedstawiono go pod roboczym tytułem.
The WOLF Berlin reprezentuje format muzyczny, który na niemieckim rynku ma wyróżniać się koncentracją na gatunku New Country. Stacja stawia na współczesną muzykę country, określaną przez nadawcę jako autentyczna i tworzona w tradycyjny sposób, a także na informacje lokalne i regionalne dostosowane do obszarów nadawania. Marka The WOLF jest już obecna w ośmiu niemieckich krajach związkowych.
Wśród kandydatów znalazł się również projekt ECHO, związany z byłymi pracownikami niezależnej rosyjskiej rozgłośni Echo Moskwy. Po zamknięciu stacji część jej dziennikarzy wyjechała z Rosji i rozpoczęła działalność w internecie, przede wszystkim na YouTube. Jesienią 2022 roku różne inicjatywy połączono na wspólnej platformie, uruchamiając całodobowy program.
Szóstym kandydatem jest YU Radio Berlin. Według informacji niemieckiego serwisu teltarif projekt zakłada nadawanie w językach narodów dawnej Jugosławii. Tego rodzaju oferta mogłaby być skierowana do społeczności bałkańskich mieszkających w stolicy Niemiec i jej okolicach.
Start najwcześniej w styczniu 2027 roku
Konkurs mabb nie został jeszcze rozstrzygnięty. Najwcześniejszym możliwym terminem rozpoczęcia emisji przez nowego nadawcę jest 1 stycznia 2027 roku. Oznacza to, że dopiero po zakończeniu procedury będzie wiadomo, który z sześciu projektów otrzyma dostęp do zwolnionej przepustowości.
Dla berlińskiego rynku DAB+ postępowanie jest kolejnym przykładem tego, jak cyfryzacja radia tworzy przestrzeń dla wyspecjalizowanych formatów i programów adresowanych do konkretnych grup odbiorców. Wśród kandydatów są nadawcy międzynarodowi, projekty wielojęzyczne oraz stacje muzyczne, które próbują znaleźć miejsce w konkurencyjnym rynku.



