Holenderski regulator rynku telekomunikacyjnego – Rijksinspectie Digitale Infrastructuur (RDI) – uruchamia jedno z najbardziej ambitnych postępowań koncesyjnych dla cyfrowego radia w Europie. Od 15 stycznia 2026 roku rozpocznie się procedura przyznawania lokalnych pozwoleń na nadawanie w standardzie DAB+, w ramach której dostępnych będzie aż 784 koncesji rozlokowanych w całym kraju. Cały proces ma zostać przeprowadzony w wyjątkowo krótkim czasie – w praktyce w ciągu około dwóch miesięcy – co czyni go precedensem na tle innych państw UE.
57 obszarów, 18 koncesji w każdym
Holandia została podzielona na 57 tzw. allotmentów, czyli obszarów geograficznych, do których przypisana jest konkretna częstotliwość. W każdym z nich dostępnych będzie 18 koncesji, z których każda odpowiada 1/18 pojemności multipleksu DAB+. Pozwolenia będą obowiązywać do 31 sierpnia 2030 roku, co zapewnia nadawcom stabilność regulacyjną na niemal pięć lat.
Model ten otwiera rynek zarówno dla istniejących lokalnych nadawców komercyjnych, którzy chcą rozszerzyć zasięg poza FM, jak i dla nowych graczy: stacji niszowych, startupów medialnych oraz inwestorów planujących uruchomienie nowych formatów radiowych bez kosztów charakterystycznych dla analogowej radiofonii UKF.
„Kto pierwszy, ten lepszy” – bez aukcji
Kluczową cechą holenderskiego postępowania jest sposób podziału częstotliwości. RDI zdecydowała się na procedurę „first come, first served”, czyli przyznawanie koncesji według kolejności wpływu kompletnych i prawidłowo złożonych wniosków. Nie przewidziano aukcji, co znacząco skraca proces decyzyjny i ogranicza bariery finansowe dla mniejszych podmiotów.
Jedynie w przypadku, gdy liczba wniosków dla danego allotmentu przekroczy dostępne 18 pozwoleń, zastosowana zostanie procedura losowania. Doświadczenia z poprzednich lat wskazują jednak, że ryzyko „wąskich gardeł” jest minimalne – podczas wcześniejszych postępowań nie stwierdzono realnej rzadkości zasobów w żadnym z obszarów.
Równe szanse i mechanizmy ochronne
Aby zapobiec koncentracji rynku, wprowadzono istotne ograniczenie: przez pierwsze cztery tygodnie – od 15 stycznia do 11 lutego 2026 roku – każdy podmiot może ubiegać się tylko o jedną koncesję w danym allotmencie. Dopiero od 12 lutego możliwe będzie składanie kolejnych wniosków na ten sam obszar.
Regulator podkreśla, że celem jest „zrównoważony podział zasobów” i zapewnienie równych szans wszystkim zainteresowanym. Mechanizm ten ma uniemożliwić sytuację, w której jeden lub kilku dużych graczy zablokuje rynek poprzez masowe składanie wniosków już pierwszego dnia naboru.
Tylko dla osób prawnych, z pełną kontrolą właścicielską
O koncesje mogą ubiegać się wyłącznie osoby prawne – stowarzyszenia, fundacje lub spółki prawa handlowego – posiadające zgodę holenderskiego Commissariaat voor de Media, odpowiednika KRRiT. Wnioskodawcy muszą także szczegółowo ujawnić strukturę właścicielską oraz powiązania kapitałowe i decyzyjne, zwłaszcza w kontekście innych rynków radiowych (lokalnych, regionalnych i krajowych).
To konsekwencja przepisów mających na celu ścisłe rozdzielenie rynków lokalnych od ponadlokalnych i krajowych, aby DAB+ rzeczywiście sprzyjał pluralizmowi medialnemu, a nie dalszej konsolidacji.
Wymogi techniczne i symulcast z FM
Nowe koncesje obejmują precyzyjnie określone warunki techniczne. Każdy nadawca musi uruchomić emisję obejmującą co najmniej 60 proc. obszaru allotmentu w odbiorze mobilnym oraz 50 proc. populacji w odbiorze wewnętrznym. Minimalna jakość dźwięku została ustalona na poziomie 48 kb/s w stereo przy użyciu kodeka AAC+.
Nadawcy posiadający równolegle koncesję FM są zobowiązani do emisji tego samego programu w trybie symulcast – cyfrowo i analogowo, bez zmian w treści. To element strategii stopniowej, ale konsekwentnej cyfryzacji radia.
DAB+ jako filar przyszłości radia
RDI nie ukrywa, że decyzja o tak szerokim i szybkim rozdysponowaniu koncesji wpisuje się w długofalową politykę cyfryzacji rynku audio. Zasięg radia cyfrowego w Holandii systematycznie rośnie, m.in. dzięki temu, że nowe samochody są standardowo wyposażane w odbiorniki DAB+.
W ocenie regulatora obecne postępowanie ma stworzyć „ekosystem innowacji” – większą różnorodność formatów, więcej lokalnych treści i niższe bariery wejścia dla nowych projektów medialnych. Jeśli plan zostanie zrealizowany zgodnie z harmonogramem, Holandia może stać się jednym z europejskich liderów lokalnej radiofonii cyfrowej.
