13 lutego świat znów zatrzyma się na chwilę przy odbiorniku. Światowy Dzień Radia – ustanowiony w 2011 roku przez państwa członkowskie UNESCO, a rok później przyjęty przez Zgromadzenie Ogólne ONZ – to nie tylko symboliczny gest wobec ponad stuletniej historii medium. W 2026 roku to przede wszystkim moment poważnej rozmowy o przyszłości: o sztucznej inteligencji, zaufaniu i bezpieczeństwie informacyjnym w czasach kryzysów.
Hasło tegorocznych obchodów – „Radio i sztuczna inteligencja” – otwiera nowy rozdział. Nie chodzi wyłącznie o innowację technologiczną. Chodzi o relację z odbiorcą.
Radio w erze AI: wsparcie, nie substytut
Z okazji World Radio Day 2026 firmy technologiczne oferują rozgłośniom na całym świecie bezpłatny, czasowy dostęp do narzędzi opartych na AI. W pakiecie znajdują się m.in.:
- automatyczna transkrypcja i diarizacja mówców,
- streszczanie i przeszukiwalne archiwa audycji,
- wielojęzyczna edycja i tłumaczenia w czasie rzeczywistym,
- text-to-speech i generowanie głosów,
- analiza emisji i monitoring mediów,
- zarządzanie wieloma platformami podcastowymi,
- tworzenie jingle’i i identyfikacji antenowej.
To technologiczny skok, który może radykalnie zwiększyć efektywność newsroomów i produkcji audio. Ale – jak podkreślają organizatorzy – technologia sama w sobie nie buduje zaufania. Robią to ludzie radia.
Sztuczna inteligencja, stosowana etycznie i transparentnie, może wspierać osąd redakcyjny, zwiększać dostępność (np. poprzez napisy dla osób niesłyszących czy tłumaczenia dla mniejszości językowych) oraz usprawniać fact-checking. Jednak granica jest wyraźna: AI ma być narzędziem, nie podmiotem. „AI to ołówek, nie autor” – mówią szkoleniowcy Europejskiej Unii Nadawców (EBU).
9 na 10 osób słucha radia co tydzień
Wbrew narracjom o „schyłku tradycyjnych mediów” najnowsze globalne dane World Radio Alliance i egta pokazują coś przeciwnego. Radio pozostaje medium o największym zasięgu i najwyższym poziomie zaufania.
Zasięg
Radio dociera co tydzień do:
- 90 proc. populacji Irlandii,
- 89 proc. Francji,
- 87 proc. Holandii,
- 86 proc. Wielkiej Brytanii, Belgii i Włoch,
- 79 proc. mieszkańców USA i Australii.
W Europie 68 proc. badanych uznaje radio za najbardziej wiarygodne medium. W USA 8 na 10 obywateli określa je jako godne zaufania.
To wynik, którego nie osiąga żadna platforma społecznościowa ani serwis streamingowy.
Emocje i uwaga: przewaga, której nie widać w algorytmach
Radio jest medium towarzyszącym – 9 na 10 sytuacji słuchania odbywa się równolegle z innymi czynnościami. Paradoksalnie właśnie ta „równoległość” buduje siłę przekazu.
- 70 proc. słuchaczy włącza radio, by się zrelaksować lub poprawić sobie nastrój.
- Reklama radiowa generuje o 12 proc. wyższą reakcję emocjonalną niż telewizyjna.
- Aktywnie słuchane spoty osiągają 78 proc. zapamiętywalności marki.
Co więcej, 81 proc. odbiorców traktuje osobowości radiowe jak znajomych lub członków rodziny. 84 proc. deklaruje, że podążyłoby za ulubionym prowadzącym do innej stacji.
To kapitał relacyjny, którego nie da się wygenerować promptem.
Etyka głosu: transparentność jako obowiązek
Jednym z kluczowych tematów Dnia Radia 2026 jest przejrzystość w użyciu syntetycznych głosów. Jeśli na antenie pojawia się głos wygenerowany przez AI – słuchacz powinien o tym wiedzieć.
Eksperci wskazują cztery fundamenty:
- świadoma zgoda na wykorzystanie głosu,
- jasne oznaczanie treści generowanych przez AI,
- ochrona danych i zgodność z regulacjami (np. RODO),
- stały nadzór człowieka nad decyzjami redakcyjnymi.
Głos to nie tylko fala akustyczna. To element tożsamości. A tożsamość – w świetle standardów UNESCO – jest prawem człowieka.
DAB+ i bezpieczeństwo: radio w czasie blackoutu
Światowy Dzień Radia 2026 to także przypomnienie o roli nadawców w sytuacjach kryzysowych. Niemieckie Biuro Digitalradio podkreśla, że cyfrowy standard DAB+ zwiększa odporność systemu informacyjnego państwa.
Nowy system Automatic Safety Alert (ASA) umożliwia:
- automatyczne wybudzenie odbiorników z trybu standby,
- precyzyjne adresowanie komunikatów do wybranych regionów,
- przesyłanie dodatkowych informacji tekstowych i graficznych.
Doświadczenia z blackoutów w Hiszpanii czy awarii energetycznych w Berlinie pokazały, że sieci komórkowe i internetowe są podatne na przeciążenia. Nadawanie naziemne pozostaje niezależne i stabilne.
Organizacje międzynarodowe, w tym UNDRR, wskazują radio jako kluczowy element systemów wczesnego ostrzegania. W epoce cyberzagrożeń i klęsk klimatycznych radio przestaje być wyłącznie medium – staje się infrastrukturą bezpieczeństwa.
13 pomysłów na radio przyszłości
Organizatorzy Dnia Radia proponują stacjom 13 kierunków działań – od warsztatów z otwartym oprogramowaniem AI, przez analizę uprzedzeń algorytmicznych, po „odkurzanie” archiwów przy użyciu automatycznej transkrypcji i wyszukiwarek semantycznych.
Wspólny mianownik?
AI ma wzmacniać:
- dostępność,
- różnorodność,
- odporność redakcyjną,
- więź ze społecznością.
Nie zastępować.
Radio: dźwięk więzi
„Radio łączy nas – bez względu na to, gdzie jesteśmy, słuchacz po słuchaczu” – mówi Caroline Gianias, prezydent World Radio Alliance.
W świecie rozproszonym przez algorytmy i spolaryzowane platformy społecznościowe radio pozostaje medium wspólnotowym. Tworzy przestrzeń, w której głos ma twarz, a informacja – odpowiedzialność.
Sztuczna inteligencja może przyspieszyć montaż, przetłumaczyć audycję i uporządkować archiwum. Nie zastąpi jednak zaufania budowanego latami między prowadzącym a słuchaczem.
Dlatego 13 lutego 2026 roku nie chodzi tylko o celebrację technologii. Chodzi o przypomnienie, że w centrum każdej transmisji nadal stoi człowiek.
A radio – mimo stu lat historii – wciąż brzmi przyszłością.
Więcej informacji
